روش تحقیق

پژوهش‏های دانشنامه قرآن از نگاه علم، حاصل تعامل و کار جمعی کاربران پژوهشگر این دانشنامه می باشد و ضمن لحاظ سیاستهای کلی پژوهشکده اعجاز قرآن، نوعی دانشنامه آزاد و تعاملی (ویکی) برای پژوهشگران این حوزه به شمار می رود.

درباره محورهای محتوایی

  تمامی حوزه‏های مرتبط با "قرآن از نگاه علم" در گستره محتوایی این دانشنامه قرار دارند، مواردی مانند تفسیر علمی، اعجاز علمی، دلالتهای علمی آیات، دانش‏های قرآن بنیان، تدبر و تفکر در آیات الهی به کمک علوم نوین و دیگر موارد. 

هدف دانشنامه

قرآن معجزه پیامبر خاتم (ص)، معجزه‌ای برای همه اعصار است. تدبر و تامل در قرآن و بهره گرفتن از آیات آن از مهم ترین تاکیداتی است که در خود قرآن به آن سفارش بسیار شده است. تدبر و تامل در قرآن دارای ابعاد و وجوه مختلفی است که یکی از آنان بررسی دلالتهای علمی، تفسیر علمی و اعجاز علمی کتاب خداست....

ادامه مطلب

مدل جهان بسته

خداوند در این آیه به بحث از سرنوشت نهایی این عالم پرداخته و می‌فرماید که در آن روز خداوند آسمان را همانند پیچیدن طوماری که برای نوشتن آماده شده، در هم می‌پیچد و همانطور که بار نخست آفرینش را آغاز کرده، دوباره آن را باز می‌گرداند. طباطبایی (14/329) در مورد اینکه مراد از پیچیده شدن سجل چیست، می‌گوید: مراد این است که سجل- که همان صحیفه نوشته شده است- هنگامی که پیچیده مى‏شود، نوشته هم پیچیده مى‏شود، یعنى الفاظ و یا معانیى که خود نوعى تحقق و ثبوت دارد و به صورت خط و نقش در سجل نوشته شده، پیچیده مى‏شود، و با پیچیده شدنش دیگر چیزى از آنها ظاهر نمى‏ماند، همچنین آسمان با قدرت الهى روزى پیچیده مى‏شود، هم چنان که فرموده: «وَ السَّماواتُ مَطْوِیَّاتٌ بِیَمِینِهِ» (زمر/39/67). در نتیجه، غایب گشته، چیزى از آن ظاهر نمى‏ماند، نه عینى، و نه اثرى. اما از داناى به غیب پنهان نمى‏شود، هر چند که از دیگران پنهان مى‏گردد، هم چنان که نوشته از سجل پنهان نیست، هر چند که از دیگران پنهان است. پس طى و پیچیدن آسمان بر این حساب به معناى برگشت آن به خزاین غیب است، بعد از آنکه از خزاین نازل و اندازه‏گیرى شده بود، هم چنان که درباره آن و تمامى موجودات فرموده: «وَ إِنْ مِنْ شَیْ‏ءٍ إِلَّا عِنْدَنا خَزائِنُهُ وَ ما نُنَزِّلُهُ إِلَّا بِقَدَرٍ مَعْلُومٍ» (حجر/15/21) و نیز به طور مطلق فرموده: «وَ إِلَى اللَّهِ الْمَصِیرُ» (نور/24/42) و نیز فرموده: «إِنَّ إِلى‏ رَبِّکَ الرُّجْعى‏» (علق/96/8).

مدت درنگ اصحاب کهف

اصحاب کهف را می‌توان از جمله آیات و نشانه‌های تأمل برانگیز الهی دانست که نشان دهنده حقانیت وعده خداوند و حتمی بودن رستاخیز است. مسائل مبهم و اختلافی متعددی پیرامون آنها وجود دارد که از آن جمله می‌توان از تعداد، اسامی، مدت درنگ در غار، دوران و دین آنها نام برد. قرآن اختلاف درباره مدت درنگ آنها در غار را تأیید کرده و می‌فرماید که خداوند به مدت درنگ آنها در غار داناتر است. خداوند این مدت را 300 سال بیان کرده و در ادامه می‌فرماید که آنها 9 سال بر آن افزودند. به نظر می‌آید که این تعبیر قرآن بیانگر اختلاف سال‌های شمسی و قمری باشد، چرا که 300 سال شمسی تقریبا معادل 309 سال قمری است.

محاسبه سرعت نور

در این آیه خداوند از تدبیر امور جهان سخن گفته و جزئیات ناپیدا و شگفت انگیزی از این موضوع را بیان می‌نماید که درک کامل آن مافوق توانایی بشر به نظر می‌آید. از این رو درباره معنای این آیه در میان مفسران اختلاف نظرهای فراوانی وجود دارد.

صفحه‌ها

مقالات

مقالات این دانشنامه با رویکرد ویکی و توسط جمعی از پژوهشگران فراهم آمده و می آید و دانشنامه‌‏ای پویا و در حال رشد است. طبیعتاً تنها برخی از مقالات سیر تحقیق، نگارش، داوری و ارزیابی و تایید را پشت سر گذاشته اند...

 

پژوهشکده اعجاز

این دانشنامه توسط پژوهشکده اعجاز دانشگاه شهید بهشتی (ره) اداره می شود. این پژوهشكده اولین پژوهشكده میان رشته‌ای در حوزه اعجاز قرآن بوده و در سه گروه اعجاز علمی، اعجاز لفظی و سیستم‌های قرآن فعالیت می‌كند....

ادامه مطلب